Monumenten + Activiteiten
Voormalig Voorlichtingsgebouw van KEMA (Electricity Campus B30)
Gebouw B30, het voormalige Voorlichtingsgebouw van KEMA op Arnhems Buiten, liet vanaf de jaren dertig zien hoe elektriciteit het dagelijks leven kon veranderen. Hier maakten ‘huisvrouwen’ kennis met nieuwe elektrische toepassingen voor koken, huishouden en wonen, waardoor het gebouw een belangrijke rol speelde in de modernisering van Nederlandse huishoudens. B30 is ontworpen in de stijl van de Nieuwe Haagse School en verenigt architectonische kwaliteit met een bijzondere sociale en technologische geschiedenis.
De Zoeten Laboratorium (B16 Electricity Campus)
De Zoetenlab is een van Arnhems meest tot de verbeelding sprekende monumenten voor iedereen die geïnteresseerd is in energie, techniek en de geschiedenis van de stad. Verborgen op Arnhems Buiten, de huidige Electricity Campus, vertelt het hoe hier met enorme generatoren extreme situaties op het elektriciteitsnet werden nagebootst. Het gebouw verenigt bijzondere architectuur met een indrukwekkend industrieel verleden en laat zien waarom Arnhem uitgroeide tot energiehoofdstad van Nederland.
AKU-fontein
De Arnhemse AKU‑fontein is sinds 1961 een markant kunstwerk in het stadsbeeld en verwijst naar de industriële betekenis van de Algemene Kunstzijde Unie via AKU‑geschiedenis. Met haar krachtige waterstralen en moderne vormen belichaamt de fontein het optimisme van de wederopbouwperiode na de Tweede Wereldoorlog. Het ontwerp van Henk Brouwer en Shinkichi Tajiri was bedoeld als ontmoetingsplek en blijft boeien door de steeds veranderende waterpatronen. Tegelijkertijd vormt de fontein een tastbaar symbool van Arnhems industriële verleden, innovatie en stedelijke identiteit..
Dudok kantoorgebouw Arnhem
Het voormalige kantoor De Nederlanden van 1845, ontworpen door Dudok, wordt nog altijd als kantoorpand gebruikt. In 2013 is de entreepartij in oude luister hersteld, inclusief het bellentableau, het lichtbeeld en het karakteristieke tegel en vloerwerk. Daardoor heeft het rijksmonument weer de uitstraling van 1939, met zorgvuldig teruggebrachte materialen en details. In 2026 heeft opZoom architecten hun etage opgefrist en hybride ingericht, uitgevoerd in de kenmerkende Dudok kleuren.
Museum Arnhem
Het neoclassicistische gebouw van Museum Arnhem, met zijn karakteristieke koepel, werd in 1873 gebouwd voor de Arnhemse Heerensociëteit en is sinds 1920 in gebruik als museum. Tussen 2017 en 2022 onderging het een ingrijpende verbouwing waarbij een nieuwe vleugel met uitzicht op de Rijn werd toegevoegd en het oorspronkelijke gebouw volledig werd gerenoveerd. Ook de beeldentuin kreeg een complete transformatie, waardoor het museum een eigentijdse en ruimtelijke uitstraling heeft gekregen.
Historische stadskelder Kortestraat 28
De doolhofkelders onder de Kortestraat 28 vormen een eeuwenoud netwerk van ondergrondse ruimtes dat ooit verbonden was met achterhuizen, een steeg en een waterpomp. De middeleeuwse tongewelven, gebouwd met kloostermoppen en voorzien van lichtnissen, maken het tot een plek waar je gemakkelijk de weg kwijtraakt. In de 19e eeuw werd het complex gebruikt door de Arnhemse Algemeene Arbeidersvereeniging, waar Ferdinand Domela Nieuwenhuis geregeld toespraken hield.
De Steenen Tafel - Watertoren bij Bloem Arnhem en Stadspark Klarenbeek
De Steenen Tafel in Arnhem is een voormalige watertoren uit 1928, ontworpen door Johannes van Biesen in een zakelijk-expressionistische stijl. Het gebouw ligt op het hoogste punt van Arnhem en combineert techniek met recreatie: een waterreservoir, een traptoren met uitzichtpunt en een restaurant op de begane grond. Na jarenlange dienst als watertoren is het nu een rijksmonument en huisvest het restaurant Bloem, met plannen voor een toekomstige herbestemming tot boutique-hotel.
De H. Lucaskerk en pastorie Elden
Vandaag de dag dient de H. Lucaskerk als de rooms-katholieke kerk voor heel Arnhem Zuid. Het is een belangrijke ontmoetingsplaats voor de katholieke gemeenschap in dit deel van de stad, waar zowel religieuze diensten als diverse gemeenschapsactiviteiten plaatsvinden. De kerk is gebouwd in de wederopbouwperiode en kenmerkt zich door een sobere stijl. De kleurrijke glas-in lood-ramen geven de kerk een uniek historisch karakter.
Museumwoning Borgardijnstraat
Volkshuisvesting Arnhem heeft, samen met het Openluchtmuseum, 10 woningen teruggebracht in de oorspronkelijke staat. De huurders hebben de woningen weer ingericht met een interieur uit diezelfde periode.
Telefan telefonie museum Presikhaaf
Aan de Singravenlaan in Arnhem staat een PTT-telefooncentrale die jarenlang diende als regionaal communicatieknooppunt. Het gebouw is ontworpen met focus op eenvoud, efficiëntie en veiligheid, zichtbaar in de strakke indeling en robuuste constructie van beton en baksteen. Vandaag de dag huisvest het deels nog KPN en deels het Museum Telefan, waar bezoekers de telecomgeschiedenis van Nederland kunnen ontdekken.
Natuurcentrum Arnhem
Het Natuurcentrum in Sonsbeek is architectonisch bijzonder door de historische ijskelder, die met zijn unieke schuine zijwanden en excentrische ingang een zeldzaam voorbeeld van vroegere koeltechnieken is. De Belvédèretoren biedt een panoramisch uitzicht over het park en de Witte Watermolen, een van de oudste gebouwen van Arnhem, illustreert de traditionele waterkrachttechniek.
Nieuwe Kerk
In 1962 gebouwd als de Opstandingskerk, in 2020 verbouwd tot Nieuwe Kerk. Oude materialen zijn hergebruikt en de ruimte is aangepast aan gebruik in deze tijd. Een mooi voorbeeld van hoe een (rijks)monumentaal gebouw eigentijds kan blijven!
Molen 'De Hoop' Elden
‘De Hoop’ is een in 1846 gebouwde windmolen en rijksmonument in Elden. Samen met twee kerken, oude boerderijen, dijken en wielen, veel groen en een dorpsplein met horeca vormt dit een groene oase omringt door de stedelijke bebouwing van Arnhem.
De Binnentuinen van het Spijkerkwartier
De Binnentuinen van het Spijkerkwartier zijn verborgen parels, verstopt achter de vaak monumentale huizen van deze wijk. Het zijn oases van rust en groen, in het leven geroepen en verzorgd door de bewoners van de wijk. Ga op ontdekkingstocht door dit verborgen groen!
Eusebiuskerk
Van monumentaal gebedshuis naar culturele topattractie: rijksmonument de Eusebiuskerk. De Eusebius vertelt de geschiedenis van bijna twaalf eeuwen Arnhem. In de Tweede Wereldoorlog (1944-1945) heeft de Eusebius het, net als de Arnhemmers, zwaar te verduren gehad. De kerk herrees tijdens de periode van wederopbouw en gaf de stad en zijn inwoners hun trots terug.
Bakermat
Bakermat heeft een functionalistische vormgeving en een interieur met kleurrijke, abstracte glasapplicaties en textielkunst die het geheel een expressieve, verhalende sfeer geven via moderne kerkinterieurs. In de architectuur zijn invloeden van Le Corbusier zichtbaar, passend bij de naoorlogse protestantse kerkenbouw en de ontwikkeling van moderne glazenierskunst via kerkelijke glasapplicaties. Het monumentale Van Vulpen‑orgel vormt een belangrijk onderdeel van het liturgische centrum.
Molen 'De Kroon'
De molen 'De Hoop' werd in 1849 gebouwd aan de Amsterdamseweg in Arnhem. In 1870 verhuisde de molen naar Klarendal. Tijdens Open Monumentendag geven vrijwilligers rondleidingen en vertellen ze over het werk van de molenaar.
Kerk van de Parkstraatgemeente
Voor de achteloze voorbijganger lijkt de Parkstraatkerk misschien een donker bakstenen blok, verscholen tussen de prachtige 19e-eeuwse herenhuizen. Maar wie de moeite neemt om verder te kijken, ontdekt een zeldzaam voorbeeld van de Nieuwe Haagse School. De kerk bevat originele elementen, waaronder bijzondere glas-in-loodramen, die het gebouw een unieke historische en artistieke waarde geven.
IJskelder
De ijskelder in Park Sonsbeek werd rond 1800 gebouwd om voedsel koel te bewaren en gebruikte ijs uit de nabijgelegen Koude Vijver. Na ruim een eeuw raakte hij in vergetelheid, tot hij in 1999 werd herontdekt en gerestaureerd. Door zijn schuine wanden en bijzondere ingang is het een uniek bouwwerk binnen het Nederlandse erf
Belvédèretoren
Wil je genieten van een adembenemend uitzicht over Arnhem en verder? Beklim dan de Belvédèretoren. In deze 19e-eeuwse uitkijktoren brengt een wenteltrap met 140 treden je 30 meter hoog. Op de top sta je op ongeveer 100 meter boven NAP, even hoog als de toren van de Eusebiuskerk in het centrum van Arnhem.
Witte Watermolen
De Witte Watermolen is een van de oudste gebouwen van Arnhem en maalt al koren sinds de 15e eeuw. Daarmee is Molenplaats Sonsbeek feitelijk het oudste industrieterrein van Arnhem.
Bio Vakantieoord
Op zaterdag 12 september nemen we je mee in de geschiedenis van het Bio Vakantieoord, dat al in 1927 werd opgericht als vakantiekolonie. Je leert over de architectuur van het rijksmonument, het gebruik als revalidatieoord en we laten je graag het vakantiegevoel van onze gasten ervaren. Hoe wordt omgegaan met de verduurzaming van dit monument van het Moderne Bouwen?
ArtEZ conservatorium/Kratongebouw
Het Kraton-gebouw aan de Utrechtseweg kent een bewogen geschiedenis van herbestemming. Oorspronkelijk gebouwd als luxe villa, transformeerde het tot bedrijfsgebouw. Tijdens de Tweede Wereldoorlog nam de Duitse bezetter het pand in gebruik als hoofdkwartier van de Sicherheitsdienst.
Stadhuis en het Duivelshuis
De gemeente Arnhem opent weer voor jong en oud de deuren van het Stadhuis en het Duivelshuis. Twee contrastrijke gebouwen die toch een eenheid vormen. Laat je rondleiden en bewonder de knusse, historische kamers in het Duivelshuis en de imposante, lichte ruimtes van het nieuwe stadhuis.
Musis stadstheater Arnhem
Musis is een van de oudste concertzalen van Nederland. Tijdens de rondleiding komt u alles te weten over de historische details en de veelgeprezen architectuur.
Vrij-Katholieke Kerk
De Vrij-Katholieke Kerk, op een heuvel, verscholen tussen de bomen, blijkt een inspirerende plek voor het ervaren van kunstwerken.
Stadsblokkenwerf
De Stadsblokkenwerf is een kleinschalige historische scheepswerf gebouwd op de fundamenten van de ASM scheepswerf. Kom de sfeer van een scheepswerf beleven en zien hoe vrijwilligers enthousiast bezig zijn met allerhande werkzaamheden aan oude schepen!
Museumwoning Keizershof
Volkshuisvesting Arnhem heeft, samen met het Openluchtmuseum, inmiddels 10 woningen teruggebracht in de oorspronkelijke staat. De huurders hebben de woningen weer ingericht met een interieur uit diezelfde periode.
Het Arnhemse Gemaal, Malburgen
Volkshuisvesting Arnhem heeft, samen met het Openluchtmuseum, inmiddels 11 woningen teruggebracht in de oorspronkelijke staat. De huurders hebben de woningen weer ingericht met een interieur uit diezelfde periode.
Museumwoning Spijkerstraat. Bank van Leening
Volkshuisvesting Arnhem heeft, samen met het Openluchtmuseum, inmiddels 10 woningen teruggebracht in de oorspronkelijke staat. De huurders hebben de woningen weer ingericht met een interieur uit diezelfde periode.
Hotel Molendal
Hotel Molendal is een Jugendstil gebouw uit 1902 naast het Sonsbeekpark en ademt nog altijd de sfeer van vroeger. Rond het park ontstond eind 19e eeuw een chique woonwijk waar welgestelde families villa’s en landhuizen lieten bouwen. De villa waarin het hotel is gevestigd werd vanaf 1904 bewoond door het gezin André de la Porte. Veel authentieke Jugendstil details zijn bewaard gebleven, wat het hotel een uniek karakter geeft.
Bronbeek, inclusief commandantswoning
Het landgoed Bronbeek, oorspronkelijk een particuliere buitenplaats uit de 19e eeuw, werd in 1854 gekocht door koning Willem III. Hij liet zowel het park als de villa verfraaien. De villa heeft tot op de dag van vandaag het uiterlijk behouden dat het destijds kreeg.
Waalse kerk
Op Open monumentendag 2026 is de Waalse kerk in Arnhem opnieuw geopend. Dit is een gotische kloosterkapel uit 1404 en behoort tot de oudste gebouwen van de stad. De architectuur weerspiegelt de sobere middeleeuwse bouwstijl.
Station Arnhem Centraal: rondleiding
Arnhem Centraal, een architectonisch meesterwerk dat als een futuristisch ruimteschip aan de rand van het stadscentrum ligt, is de plek waar alle treinverbindingen, trolleylijnen en streekbussen samenkomen. Benieuwd naar het verhaal achter dit indrukwekkende station? Stedenbouwkundige Wim Lavooij, die betrokken was bij de eerste plannen voor het nieuwe station, neemt je mee in deze fascinerende rondleiding. Beleef hoe vroeger en nu samenkomen op deze unieke locatie en ontdek de verborgen verhalen die schuilgaan achter Arnhem Centraal.
Huis der Provincie
Ook dit jaar opent het Gelders Huis der Provincie de deuren voor iedereen die geïnteresseerd is in kunst, historie, architectuur en muziek. Kom kijken en luisteren naar een prachtig aanbod levend erfgoed! We nemen je mee door al het moois in en rond het monumentale gebouw. Natuurlijk staat er ook een kop koffie of thee voor u klaar, u bent van harte welkom!
PTT/KPN Atoombunker
Duik in de verborgen geschiedenis van Arnhem en beleef de geheimen van de Koude Oorlog! Diep onder de rustige straten van een woonwijk ligt een geheime atoombunker, gebouwd door de PTT tijdens de Koude Oorlog. Dit indrukwekkende bouwwerk, compleet met dagverblijf, ziekenboegen, slaapzalen, commandoruimte en technische ruimten, bood onderdak aan 25 technici die ervoor zorgden dat belangrijke verbindingen in de telefoondisctricten Arnhem en Nijmegen ongestoord bleven werken.
Museumwoning Vijverlaan
Volkshuisvesting Arnhem heeft, samen met het Openluchtmuseum, inmiddels 11 woningen teruggebracht in de oorspronkelijke staat. De huurders hebben de woningen weer ingericht met een interieur uit diezelfde periode.
Museumwoning Catharijnestraat
Volkshuisvesting Arnhem heeft, samen met het Openluchtmuseum, 10 woningen teruggebracht in de oorspronkelijke staat. De huurders hebben de woningen weer ingericht met een interieur uit diezelfde periode.
Museumwoning Zilverschoonstraat
Volkshuisvesting Arnhem heeft, samen met het Openluchtmuseum, inmiddels 10 woningen teruggebracht in de oorspronkelijke staat. De huurders hebben de woningen weer ingericht met een interieur uit diezelfde periode.
Sawah Belanda in park Sacré-Coeur
Sawah Belanda is een monument in Park Sacré-Coeur in Arnhem, bestaande uit een terrasvormig rijstveld met zeven granieten boekbladen. Op deze stenen staan persoonlijke verhalen van Indische Nederlanders, opgetekend door Marion Bloem, die hun herinneringen en culturele erfenis na de Tweede Wereldoorlog weerspiegelen. Het kunstwerk herdenkt hun migratie, identiteit en bijdrage aan de Nederlandse samenleving
Kunstwerkplaats Arnhem KW37
KW37 is een kunstenaarsbroedplaats met zelfgebouwde woon‑ en werkplaatsen die na 34 jaar nomadisch bestaan eindelijk een vaste plek heeft, met negen ruimtelijke werkplaatsen, kleinere ateliers en een terugkerende beeldentuin en evenementen die de buurt verrijken.
Sint Petersgasthuis
Het Sint Petersgasthuis in Arnhem, oorspronkelijk gebouwd als gasthuis in de 14e eeuw, kreeg in 2015 een nieuwe bestemming als hoofdkantoor van de DrieGasthuizenGroep. In 2016 onderging het pand een volledige restauratie en vernieuwing onder leiding van Hurenkamp Architecten en Studio Kees Marcelis. Voor deze geslaagde herbestemming ontving het gebouw in 2017 de publieksprijs van de Willem Diehlprijs.
Stadsboerderij de Korenmaat
Op Stadsboerderij de Korenmaat wordt in álles rekening gehouden met de natuur en met duurzaamheid. De boerderij wordt namelijk biologisch beheerd. Dat betekent dat het voedsel duurzaam wordt verbouwd, met respect voor mens- en dier en in harmonie met de natuur.
Rietveldgebouw ArtEZ
Het schoolgebouw van Rietveld in Arnhem, ontworpen in 1957 en geopend in 1963, is één van de 90 Rijksmonumenten uit het wederopbouwprogramma 1959–1965. Het ontwerp kenmerkt zich door speelse volumes en een ritmisch gevelbeeld met glasvlakken die licht en ruimte benadrukken. Dankzij een zorgvuldige renovatie in de jaren ’90 voldoet het gebouw nog steeds aan hedendaagse gebruikseisen
St.-Martinuskerk
In de drukte van de Steenstraat zou je er bijna aan voorbijgaan: de St. Martinuskerk. Profiteer van Open Monumentendag en bezoek het rooms-katholieke kerkgebouw uit de 19de eeuw.
Koepelkerk
De Koepelkerk in Arnhem is een monumentaal gebouw met een rijke geschiedenis, gelegen midden op het Jansplein, waar je de indrukwekkende neoclassicistische architectuur en het unieke koepeldak kunt bewonderen.
Reijnouthoeve - voormalige vliegtuighangar
Over de lange rechte rolbaan van het Duitse vliegveld met rechts een vlakte en aan de linkerkant de bosrand - waartegen in de oorlog vliegtuigopstelplaatsen hebben gelegen - kom je na ongeveer een kilometer bij een open strook waar in de verte een boerenerf zichtbaar is. De weg die er naartoe leidt, heeft nog de oude klinkers van de rolbaan. Vermomd als boerderijbedrijf waren het in bezettingstijd drie vliegtuighangars van de Luftwaffe.
Landgoed de Hangar en akker (voormalige vliegtuighangar)
Meer dan 80 jaar geleden gebouwd door de Duitse bezetter maakte de hangar en akker onderdeel uit van het grootste vliegveld van Nederland, tot voor kort werden ze gebruikt voor agrarische doeleinden, nu vormen ze onderdeel van Landgoed De Hangar, testsite voor kunsten en natuur.
Ritsaerthoeve, voormalige locomotiefloods
De wit geschilderde Ritsaerthoeve is een boerderij die ontstaan is in de wederopbouwtijd, maar die met de voormalige locomotiefloods als kern ook een van de vele overblijfselen van Duits militair erfgoed op vliegveld Deelen is. Verbonden met het 'bommenlijntje', een door de Duitsers in 1941 gebouwde spoorlijn die was aangesloten op het nationale spoorwegnet.
Adelaerthoeve - voormalige vliegtuighangar
Schijn bedroog: gebouwen ingepast in een agrarische omgeving, vermomd als boerderij, met staldeuren, stalramen en erfbeplanting. In werkelijkheid was het een vliegtuighangar op een oorlogsvliegveld: Fliegerhorst Deelen, het belangrijke Duitse vliegveld uit de Tweede Wereldoorlog. De hangar was verwarmd, vandaar in het Duits 'Wärmehalle'. Na de oorlog kreeg de hangar als Adelaertshoeve dan toch echt de functie die oorspronkelijk door de camouflage werd gesuggereerd.
Huis Zypendaal
Zypendaal is een buitenplaats uit de 18de eeuw en ligt prachtig in een groene, heuvelachtige omgeving aan de rand van Arnhem. De hoofdverdieping, op de begane grond, heeft historisch ingerichte vertrekken. Loop rond in en om het gebouw en krijg meer informatie via de gratis IZI.Travel-app!
Historische winkelpuien binnenstad Arnhem: wandeling Rob Slepicka
Tijdens de wandeling met stadsgids Rob Slepicka ontdek je hoe eenvoudige woonhuizen zich ontwikkelden tot winkels, met gevels, etalages en materialen die steeds meer gericht waren op verleiding via winkelontwikkeling. Deze ontwikkeling, die vanaf de 18e eeuw vorm kreeg, laat zien hoe elke periode zijn sporen naliet in het Arnhemse straatbeeld. De winkel in het historische pand van nu toont die gelaagdheid: van originele gevels tot minder geslaagde ingrepen, en van zorgvuldige restauraties tot voorbeelden van veerkrachtig erfgoed.
Opening Open Monumentendag 2026 in Casa
De Opening van Open Monumentendag staat dit jaar in het teken van Veerkrachtig Erfgoed en toont drie Arnhemse voorbeelden: de restauratie van de AKU Fontein, de transformatie van de Nieuwe Post en de vernieuwing van de Rijnkade. Met bijdragen van diverse ontwerpers en een vraaggesprek met een lid van het Arnhemse comité wordt stilgestaan bij deze jubileumeditie. Wethouder Erfgoed Tjienta van Pelt opent het OMD weekend officieel, waarin opnieuw veel monumenten en bijzondere gebouwen te bezoeken zijn.
Historische winkelpuien binnenstad Arnhem: Lezing door Rob Slepicka
Winkels bepalen het gezicht van de Arnhemse binnenstad en dragen een lange geschiedenis met zich mee, die teruggaat tot de 18e eeuw. Tijdens de lezing ontdek je hoe woonhuizen zich ontwikkelden tot winkels, met gevels en etalages die steeds meer gericht raakten op vormgeving en verleiding via historische winkelpuien. Deze ontwikkeling laat zien hoe de stad groeide en hoe elke periode zijn eigen sporen naliet in het straatbeeld.
Activiteiten op Bronbeek
De film Kruisbestuiving in Architectuur laat zien hoe Nederlandse en andere architecten de koloniale architectuur in Indonesië aan het tropische klimaat aanpasten, met slimme oplossingen voor hitte, regen en ventilatie. Tegelijkertijd onderzoekt de documentaire hoe Indonesische stijlelementen — zoals ornamenten, dakvormen en symboliek — hun weg vonden naar gebouwen in Nederland.
Rijnkadewandeling
De vernieuwde Rijnkade is een toekomstbestendige waterkering waar stad en rivier elkaar ontmoeten, met trappen, wandelroutes en verbrede terrassen. Arnhem, als enige Rijnstad van Nederland, opende in 2026 een versterkte en aantrekkelijk ingerichte kade tussen twee bruggen. Door de eeuwen heen was de kade een belangrijke oost westverbinding én de schakel tussen Arnhem en de Betuwe. Ondanks overstromingen, oorlogsschade en wederopbouw bleef de Rijnkade veerkrachtig door zich steeds opnieuw uit te vinden en te ontwikkelen van handelsplek tot boulevard voor horeca en recreatie.
Historische kelders en Sint-Petersgasthuis
De historische kelders onder het Sint‑Petersgasthuis behoren tot de grootste en oudste middeleeuwse kelders van Arnhem. Ze maken deel uit van een uitgebreid ondergronds complex dat in de 14e eeuw ontstond, toen in de Rijnstraat grote stenen koopmanswoningen werden gebouwd met ruime opslagkelders voor handelswaar.
Activiteiten in het Huis der Provincie
De provincie biedt kunstrondleidingen aan om de kunstcollectie zichtbaar en beleefbaar te maken. De tentoonstelling Ik kom terug vertelt verhalen over de evacuatie na de Slag om Arnhem. Tijdens Open Monumentendag zijn twee Landschapstriënnale tentoonstellingen over water en watermolenlandschappen te zien. Daarnaast zijn de kunsttentoonstelling Opgelucht ademhalen, Atelier Gelderland en een gesprek met A.I.-hologram Lexie te bezoeken.